fbpx

Naprasna srčana smrt

Naprasna srčana smrt je prirodna, iznenadna smrt, srčanog porekla unutar jednog sata nakon nastanka simptoma kod naizgled zdrave osobe ili sa predhodno stabilnom bolešću.

Učestalost je 15-20% svih prirodnih smrti u zapadnim zemljama. Muškarci/žene <65 god 4:1; kod > 75 god 2:1. Vrlo visoka učestalost recidiva: 30% u prvim godinama, 45% u prve dve godine. U oko 70% postoji komorska tahikardija koja prelazi u komorsku fibrilaciju.

Zbog čega nastaje:

  • Aritmije: ishemija miokarda, akutni infarkt srca.
  • Triger faktori: jedna ili više komorskih ekstrasistola, kratka komorska tahikardija.
  • Modulirajući faktori
    • Miokardna ishemija
    • Metabolički faktori: hipoK+, hipoCa++, hipoMg++, hipoxia, anemija, acidoza, alkaloza.
    • Neuro-hormonalni faktori: dizbalans između simpatičkog i parasimpatičkog nervnog sistema, povećan endogeni plazma-kateholamin.
    • Lekovi: antiaritmici, triciklični antidepresivi, glikozidi digitalisa.

Kod kojih srčanih bolesti može nastupiti:

  • Koronarna bolest srca: čest uzrok (80%) slučajeva naprasne srčane smrti. U oko 75% je već poznata KBS, kod 25% je naprasna smrt prva manifestacija.
  • Hipertrofična kardiomiopatija
  • Dilatativna kardiomiopatija
  • Aritmogena displazija DK
  • Inflamatorne bolesti srca
  • Prolaps mitralne valvule (PMV)
  • Aortna stenoza
  • Urođene srčane mane: kod aortne stenoze i nakon zamene aortne valvule kao i mana sa D-L šantom sa Eisenmengerovim sy. Opasnost od fatalnih aritmija postoji i nakon operativne korekcije kod Fallot-ove tetralogije, transpozicije velikih arterija i kompleksnog AV kanala.
  • Neaterosklerotske bolesti koronarnih arterija: razne anomalije arterija srca
  • „Primarne električne bolesti“
    • WPW sy i drugi preekscitacioni sy
    • Lezije His-Purkinje-ovog sistema: primarne fibroze (Lenegre) ili mehaničke lezije (Lev).
    • Intraventrikularni poremećaj provođenja kod koronarne bolesti srca (blok grane nakon IM-a prednjeg zida).

Dijagnostika i sekundarna profilaksa

Detaljna dijagnostika osnovne bolesti i dijagnostika ritma radi otkrivanja riziko-faktora aritmije

Potrebno je razjasniti uzrok: isključiti akutni infarkt srca, elektrolitni dizbalans, uticaj lekova kao uzrok komorske tahikardije. Postoje apsolutne indikacije za kateterizaciju levog srca uključujući i koronarografiju.

Radi se dijagnostika aritmije:

  • 24h Holter EKG monitoring: Za reanimaciju značajne aritmije su samo u retkim slučajevima uhvatljive (izuzetak: bradikardijske aritmije npr intermitentni AV blok), tako da Holter EKG-a nije pouzdana Dg metoda za određivanje adekvatne antiaritmijske Th.
  • Elektrofiziološko ispitivanje: kompletno elektrofiziološko ispitivanje uključujući i funkciju SA čvora i AV provođenje (EKG Hisovog-snopa). Samo 30-40% za reanimaciju značajnih aritmija se isključe ovom metodom. Vrednost elektrofiziološkog ispitivanja  za procenu prognoze nakon preživljene naprasne srčane smrti je zbog toga mala.

Visok rizik za naprasnu srčanu smrt postoji kod:

  • Redukovane funkcije LK (EF-LK <30-40%).
  • Trosudovne bolesti srca, stenoze glavnog stabla koronarne arterije ili suženja početnog dela prednje silazne arterije srca.
  • Dokaz komorskih salvi na Holter-u kod strukturne bolesti srca.
  • Izazvana komorska tahikardija u toku elektrofiziološkog ispitivanja.
  • Dokaz kasnih potencijala

Sekundarna profilaksa naprasne smrti

  • korekcija ishemije (PTCA, bypass, beta blokeri). Indikovano je davanje beta-blokera kod svih pacijenata sa preživljenom naprasnom smrću i strukturnih bolesti srca.
  • smanjenje mogućnosti pucanja plaka (statin, ACE inhibitor, acetilsalicilna kiselina)
  • poboljšanje pumpne funkcije srca (ACE, beta bloker (Carvedilol), Digitalis
  • prevencija aritmija (beta bloker, Amiodaron, ICD)
  • Kod jasnog poremećaja funkcije leve komore, kod naprasne srčane smrti bez poznatog uzroka, implantira se ICD.

Ako želite da saznate više o ovoj temi,  pozovete ordinaciju “Dr Tisa Kojadinović” u Novom Sadu.

Pozovite nas